Çerkes Ethem Efendi

Öncelikle Çerkes Ethem kimdir? Sorusundan başlayalım.

Sorunun cevabı bknz: tr.wikipedia.org/wiki/Çerkes_Ethem doğruluğu tarafımdan tasdiklenmiştir.

Kısa bir Önsöz ile başlamak istiyorum yazıma.

Bundan yaklaşık bir asır önce,pek çok savaşın -Trablusgarp , Balkan , Harb-i Umumi-ardından,Anadolu’ya çekilmiş olan Osmanlı bakayasından Türkiye Cumhuriyeti’nin doğmasını sağlayan bir mücadele yaşanmıştı:Türk-Yunan Harbi…

Bu savaşta,mukaddesatlarınının teminatı olarak gördükleri vatanlarını kurtarmak için canlarını ve mallarını ortaya koyan,her fedakarlığa katlanan ve her güçlüğe göğüs geren Anadolu halkının gayreti , her türlü takdirin üstündedir.Ancak,iktidar çekişmesi ve kişisel didişmeler içerisine giren siyasilerle askerin bu imtihanda çok başarılı olduklarını söylemek pek mümkün değildir.

Nitekim,Kurtuluş Savaşı sırası ve sonrasında , bu mücadelenin kilit isimlerinden birçok kimse,siyasi tercihlerinden ya da Mustafa Kamal Paşa’ya olan muhalefetlerinden dolayı doğrudan veya dolaylı olarak ”vatan haini” veya suçlu telakki edilmek suretiyle ,çeşitli şekillerde cezalandırılmıştır. Bununla da yetinilmemiş ,hayatlarında ve ölümlerinden sonra savunma ve savunulma haklarına da müdahalede bulunularak,kendilerini ifade etmelerine ve olup bitenleri kendi açılarından anlatmalarına dahi iznin verilmemiştir.

İşte bunlardan bir tanesi de ;Batı Anadolu’da Kuva-yı Milliye’yi örgütleyip liderliğini yapan , emri altındaki Birinci Kuva-yı Seyyare çeteleriyle , düzenli ordunun kuruluşuna kadar Yunanlılarla çarpışan ve pek çok isyanı bastıran Çerkes Ethemdir.

Ethem Bey , Türk-Yunan Harbinin kazanılması dahi beklenilmeden ; Yunanlılarla bilfiil çarpışmakta olduğu bir sırada , hain ilan edilmek ve üzerine asker çekilmek suretiyle bertaraf edilmiştir.

Direnmesi halinde , o güne kadarkilere hiç benzemeyen gaileler açabilecek ve belki de-düzenli ordunun henüz tam olarak kurulamadığı bir ortamda-Türk-Yunan Harbi’ni zora sokabilecek güçte olan Çerkes Ethem , kardeş kavgasına ve kardeş kanının dökülmesine razı olmayarak,birliklerini dağıtmak suretiyle , 1,5 yılı bulan bir sürede adeta tek başına direndiği ve haklarında , aylar öncesinde , ırkdaşları olan Çerkeslere şu beyannameyi yayımladığı Yunanlılara sığınmak durumunda kalmıştır.(28 Ocak 1921)

”CENGAVER ÇERKESLER!

Asırlardan beri dinine,padişahına sadakat göstermekle maruf,cesur ve kahraman kan kardeşlerime hitap ediyorum:

Kafir düşmanlardan gördüğü zulüm üzerine yüzlerce sene evvel Osmanlı hakanının al ve nurlu bayrağının saye-i fevz ü felahına kabul olunmuş olan biz Çerkesler,vatan-ı Osmani’nin i’tilası ve halası namına pek şanlı hizmetler ifa ettik.Ruslarla ,Nemselilerle ,Bulgarlarla,Sırplarla,Karadağlılarla yapılan muharebelerde en ön saflarda bulunarak , besalet ve hamasetimizle düşmanlarımızı hayretlere garkettik.Atlarımızı daima din düşmanlarımıza karşı oynattık. Hiç bir Hristiyan hükümetinin idaresini tavan tanımadık.Moskof çarının cebr ü kahrına uğradığımız zaman,bize şefkatle ağüşunu açan Osmanlı ve Müslüman diyarına geçtik.Senelerden beri bu mukaddes topraklarda her türlü esbab-ı istirahatımız mü’emmen bir halde yaşıyoruz.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s